Araştırma alanımız, Ege Denizi’ne
akan Büyük Menderes Irmağı’nın başlıca
kollarından olan Banaz çayı ve Ulubey deresi’nin
geçtiği yerlerdir. Bu yerler Ege Bölgesi’nin iç
bölümlerinde yer almaktadır. Ulubey-Banaz
kanyonları 500-100 m genişliğe,135-170 m
derinliğe ve 40-45 km uzunluğa sahip olup Banaz,
Ulubey akarsuları boyunca uzanmaktadır.
3.zamanın sonlarından 4.zamanın başlarına kadar
olan dikey tektonik hareketlerden
etkilenmiştir.Buna bağlı olarak Türkiye’nin Ege
yöresinde Horst-Graben sistemi şekil almıştır.
Kanyonun oluşumu, Büyük Menderes Grabeni’nin
çökmesiyle karstik oluşum süreciyle
bağlantılıdır.Bölgedeki kireçli,kumlu,balçıklı
kalker yapı üzerinde Ulubey ve Banaz
Akarsuları’nın oluşumunun ardından Büyük
Menderes Çöküğünün baskısıyla, bölgede gö
rülen
doğal yapının kendisini içinde bulunan vadiye
doğru yontmasının bir sonucudur.
Büyük Menderes Grabeni’nin en az
üç kez çökmesiyle birlikte yer aşındırma
hareketleri (dinamik gençleşme) başladı ve
böylece Ulubey Deresi’yle-Banaz Çayı’nın geçtiği
bu bölgelerde derin menderes vadiler, eski
vadiyi kuşatan tepeler ve teras şekiller meydana
geldi. Profil analizlerine bakıldığında,
kanyonun dikey doğrultusunda 10.-30. ve 50-55.
metre seviyelerinde en az üç teras oluşumu
görülür. Bunlara ilaveten,vadinin dik yamaçları
boyunca huni biçimli karstik tepeler karstik
oluşumların sonucu olarak ortaya
çıkarlar.Banaz-Ulubey Kanyon Sistemi önemli
eko-turistik potansiyele sahiptir.
Türkiye’nin karstik topraklarında
birçok kanyon bulunur. Özellikle bu tür karstik
oluşum şekillerine Batı Toroslar da daha çok
rastlanır. Bu oluşum Ege Bölgesi’nin, İç Batı
Anadolu Bölümü’nde, kanyon vadilerin literatüre
geçen en yeni örneğidir. Bu bölgenin kanyon ve
karstik oluşum süreci Türkiye’nin diğer
kanyonlarından biraz farklıdır.
TURİZM POTANSİYELİ
Uşak-Banaz Kanyonu hem bilimsel bir öneme, hem
de bir turizm potansiyeline sahiptir. Tektonik
evrim ve nehir aşındırması arasındaki ilişkileri
gözlemlemek isteyenler, bu nedenlerden dolayı
Uşak-Banaz Kanyon alanına gitmelidir. Çünkü
bahsedilen alan sel erozyonu bakımından ve
tektonik aktivitelerin şekli yönünden sıradışı
örneklere sahiptir. İkinci önemi ise; doğa
turizm aktiviteleridir. Treking, doğa yürüyüşü
aktiviteleri bunlardandır.
Derin vadi boyunca uzanan uçurumlar manzara
amaçlı yürüyüş için, kanyon vadisindeki dik
eğimler de dağ yürüyüşü ve tırmanış için çok
uygun yerlerdir.
Doğa turizmi potansiyellerini ve araştırma
alanının tanıtımı için, sivil organizasyonlar,
Uşak’taki Fakülteler veya Afyon Kocatepe
Üniversitesi turizm projeleri hazırlayabilirler.
1.Ulubey-Banaz kanyon sisteminin
şekli kireç taşlarının önce kimyasal aşınmasının
ve sonra mekanik aşınmasının bir sonucudur.
2.Kanyon sisteminin derinliği dikey tektonik
hareketler ile Büyük Menderes Grabeni’nin
çökmesiyle bağlantılıdır.
3.Büyük Menderes’in çöküntü boyutları kanyon
boyunca sekilerin seviyesini belirler. Terk
edilmiş menderesler, eski nehir yatakları ve
sekiler tektonik yenilenmeyi gösterir.
4.Büyük Menderes Grabeni’nde oluşan üç temel
çöküntü periyotları Ulubey-Banaz Kanyonu boyunca
gözlemlenir.
5.Kanyondaki farklı yüksekliklerdeki sekiler,
terk edilmiş menderes vadisi, kanyonun
zemininden yükselen tepecikler; taban
seviyesinin alçalmasına öncülük eden birkaç
dairesel oluşumu, halka biçimli manzarayı sunar.
KAYNAK:www.ulubey.gov.tr